رفع مشکلات بایوس کامپیوتر

کلمه بایوس (BIOS) مخفف کلمه Basic Input Output System است، که کاربرد خیلی زیادی در کامپیوتر دارد و تنها ورود و خروج سیستم را چک نمی‌کند، چرا که هیچ کامپیوتری بدون بایوس نمی­‌توان کار کند. قطعه بایوس یکی از قدیمی­‌ترین اجزای سیستم است، که در گذشته توسط مایکروسافت به وجود آمده است. با وجود اینکه بایوس برای کارکردن سیستم ضروری است، ولی این جزء سیستم هم مانند سایر اجزا دچار مشکل می­‌شود، از این رو، در این مطلب به بررسی مشکل بایوس کامپیوتر می­‌پردازیم. به یاد داشته باشید اگر گمان می کنید مشکل سیستم شما سخت افزاری است، اقدام به باز کردن لپ تاپ یا کامپیوترتان نکنید و حتما از تعمیرکار مجرب برای تعمیر لپ تاپ خود کمک بگیرید.

مشکل بایوس کامپیوتر

وقتی که شما کامپیوتر خود را روشن می­‌کنید، بایوس اولین چیزی است که بارگذاری می­‌شود و پیش از اینکه سیستم عامل از هارد دیسک و یا دستگاه­‌های دیگر بارگذاری شود، از بایوس بارگذاری می­‌شود. بایوس سخت افزار سیستم را مقدار دهی اولیه می­‌کند و بسیاری از تنظیمات سطح پایین سیستم تنها از طریق بایوس قابل دسترسی است. همینطور درست تعریف نشدن هارد دیسک در بایوس باعث بروز مشکل NTLDR کامپیوتر می‌شود.

در کامپیوترهای مدرن به جای بایوس از فریم ویر UEFI استفاده می­‌شود. که تا حد زیادی شبیه بایوس است. به طور کلی باید گفت که بایوس یک نوع فریمور است، که در تراشه مادر برد ذخیره شده است و زمانی که کامپیوتر را روشن می­‌کنید، کامپیوتر بایوس را بوت می‌­کند و سخت افزاری را مقداردهی اولیه می­‌کند. در حالی که UEFI مخفف Unified Extensible Firmware Interface است و از ولوم­‌های بوت بیش از 2 ترابایت و 4 پارتیشن در یک هارد پشتیبانی می­‌کند و بوت شدن را سریع‌تر و با قابلیت­‌های مدرن بیشتری ارائه می­‌دهد.

به طور کلی بایوس وظیفه دارد که کار کرد رم و کارکرد پردازنده را بررسی کند و همچنین دستگاه­‌هایی که وصل کامپیوتر می‌­شوند را نیز بررسی نماید و بعد از اینکه تمام لوازم جانبی مانند صفحه کلید، و ماوس شناسایی شدند، بایوس گزینه­‌های بوت را بررسی می­‌کند. گزینه­‌های بوت به صورت پیکربندی‌های متوالی در بایوس وجود دارد که بررسی می­‌شود.

وقتی که کامپیوتر در بالا آمدن سیستم عامل دچار مشکل می­‌شود، در این صورت ممکن است، پیام خطا در صفحه نمایش نشان داده شود و یا پیغام‌هایی که نشان دهند مشکل بایوس کامیپوتر (ROM BIOS or UEFI firmware) است، نمایش داده شود. پیام­‌هایی که در زمانی مشکل بایوس کامیپوتر به صورت کلی نمایش داده می­‌شوند، عبارتند از:

• Invalid system disk
• Boot failure
• Hard disk error
• NT boot loader missing
• Missing operating system

نمایش این پیام­ها بر روی صفحه نمایش، نشان دهنده مشکل بایوس کامپیوتر می­باشد و همچنین پیام­های مشابه این­ها نشان می­دهد که بایوس و یا چیپ UEFI بر روی مین بورد نمی­تواند فایل­های راه اندازی سیستم عامل را پیدا نماید. که احتمال دارد، به علل و دلایل زیر این مشکل بایوس کامپیوتر به وجود آید.

1- نبود دیسک قابل بوت شدن که حاوی لیستی از فایل­ها و رسانه­های فهرست شده برای بوت باشد (BIOS/UEFI)

2- عدم شناسایی درایو سیستم به صورت کامل

3- از بین رفتن داده­ها که بر روی هارد دیسک داخلی که در مادر برد قرار دارد و یا آسیب دیدن کابل پاور

5- ناموفق بودن اجرای درایو

موارد گفته شده، به احتمال زیاد در زمان ایجاد مشکل بایوس کامپیوتر می­تواند از علل و دلایل مشکل باشد. اما همیشه برای شناسایی و رفع مشکل بهتر است از راحت­ترین و آسان­ترین روش شروع کرد.

وصل نشدن درایو یو اس بی

اگر کامپیوتر شما برای استفاده از درایوهای USB به عنوان اولین دیوایس قابل بوت شدن پیکر بندی شده است، و شما با فلش USB درایور نمی­توانید آن را بوت کنید، در آن صورت مشکل بایوس را می­توانید به روش زیر حل کنید.

– ابتدا USB را از کامپیوتر خارج کرده و سیستم را ری استارت کنید.

– اگر سیستم به درستی ری استارت شد، شما دو انتخاب پیش روی خود خواهید داشت:

1- فلش USB متصل شده به کامیپوتر را خارج کنید، وقتی که سیستم در حال خاموش شدن (شات دان) است.

2- تنظیمات بایوس و یا UEFI را تغییر دهید، با وجود اینکه درایو قابل بوت شدن USB را نگه دارید.

 چک کردن و شارژ کردن درایو بوت

سوالی که در اینجا می‌توان مطرح کرد این است که برای رفع مشکل بایوس کامپیوتر آیا شما باید ترتیب درایو بوت را تغییر دهید؟ بستگی دارد. برنامه‌های عیب‌یابی، می­‌توانند از روی درایورهای بوتیبل فلش USB اجرا شود و شما می­‌توانید درایو بوتیبل USB فلش را نصب کنید. همچنین شما می‌توانید با استفاده از دی وی دی سیستم این کارها را انجام دهید.

– توصیه ما برای شارژ کردن بوت درایو بر روی ویندوز کامپیوتر عبارتند از:

– استفاده از درایو فلش USB برای افزایش سرعت ویندوز و خواندن ویژگی­‌های بوت

– استفاده از USB فلش برای ارسال اطلاعات بین کامپیوترها

چگونه مشکل بایوس را برطرف کنیم؟

اگر بایوس کامپیوتر دچار مشکل شده است و شما یک مارد بورد یا CPU مشابه و چیپ بایوس از همان نوع دارید، در آن صورت ممکن است بتوانید مشکل بایوس را بر طرف کنید. که روش‌های برطرف کردن مشکل بایوس کامپیوتر عبارتند از:

ریکاوری بایوس

در برخی موارد مشکل بایوس کامپیوتر پس از بروزرسانی آن ایجاد می­‌شود. در این مواقع دیگر کامپیوتر به شکل صحیح عمل نمی‌­کند و در چنین شرایطی نیاز است که بایوس به حالت اولیه خود بازگردانی شود.

بازگردانی بایوس به حالت اولیه کاری تخصصی است و نیاز به دانش و مهارت دارد، ولی با این حال می­توان به روش زیر مشکل بایوس کامپیوتر در مورد ریکاوری آن حل کرد. ریکاوری بایوس می­‌تواند با استفاده از یو اس بی درایو و یا فلاپی و سی دی انجام شود. برای ریکاوری بایوس با استفاده از یو اس بی فلش به روش زیر عمل کنید.

1- فایل BE0028P.BIO را از اینترنت دانلود کرده و به فلش خود انتقال دهید.

2- بعد از انتقال فایل به فلش، می­توانید فلش دیسک خود را به کامپیوتر متصل کنید.

3- بعد از متصل کردن فلش، کامپیوتر را خاموش کنید و کابل برق آن را جدا کنید.

4- بعد از خاموش شدن دستگاه و جدا کردن کابل برق، دستگاه را باز کنید و جامپر بایوس را خارج کنید. برای پیدا کردن جامپر کامپیوتر می­‌توانید از دفترچه راهنمای مادر بورد کمک بگیرید.

– سپس می‌توانید کامپیوتر خود را روشن کنید.

– بعد از روشن کردن کامپیوتر چند دقیقه­‌ای منتظر بمانید تا کامپیوتر کامل بروزرسانی  شود.

– بعد از اینکه بروزرسانی کامپیوتر کامل شد، سیستم به صورت کامل خاموش می‌­شود و یا اینکه به شما پیام می­‌دهد که کامپیوتر خود را خاموش کنید. بنابراین سیستم را شات دان کنید.

– بعد از خاموش کردن سیستم یو اس بی درایو را از کامپیوتر خارج کنید.

– و سپس جامپر بایوس را دوباره سرجای خود قرار دهید.

– بعد از اینکه جامپر را در جای خود نصب کردید، دستگاه را ببنید و کامپیوتر خود را ری استارت کنید. با انجام دادن مراحل گفته شده، می­‌تواند مشکل بایوس کامپیوتر را برطرف کرد.

نصب مجدد بایوس

برای حل مشکل بایوس کامپیوتر یکی از روش‌­های راحت و آسان نصب مجدد آن است. برای بروزرسانی کردن بایوس در درجه اول، به سایت سازنده مادربورد مراجعه کنید و مدل مادربورد خود و نسخه پشتیبانی آن را پیدا کرده و دانلود کنید. شما می­‌توانید لیست بایوس­‌هایی که در دسترس هستند و می­‌توانید آنها را تغییر دهید را مشاهده کنید. وقتی که نسخه مورد نظر را دانلود کردید، می­توانید بروزرسانی بایوس را شروع کنید. شما احتمالا قصد دارید، جدیدترین نسخه آن را دانلود کنید.

– اگر کامپیوتر شما دارای نسخه­‌های متفاوتی است، می­توانید به سایت سازنده آن مراجعه کنید و بر اساس نام و مدل کامیپوتر خود، آن را دانلود کنید. شما در این صفحه می­توانید نسخه‌­های به روز بایوس را مشاهده کنید.

دانلود نسخه بروزرسانی بایوس احتمال به صورت فایل زیب خواهد بود که باید آن را از حالت زیب خارج کنید. فایل زیپ بروزرسانی بایوس دارای یک فایل README است که به شما برای بروزرسانی بایوس کمک می­کند. شما باید این فایل را چک کنید که آیا با دستور العمل­‌های خاص سخت افزاری شما قابلیت اجرایی دارد یا نه.

اگر شما نیاز به انتخاب یکی از چند نوع فایل بروزرسانی  بایوس دارید، در این صورت به مارد بورد خود توجه کنید و ببینید که کدام را پشتیبانی می‌­کند. سپس برای بروزرسانی با فشار دادن کلیدی که شما را وارد صفحه بوت می­‌کنید، اقدام به آپدیت بایوس کنید. اغلب برای دسترسی به صفحه بوت از کلید F2 استفاده می­‌شود.

تغییر بوت شدن کامپیوتر

یکی از روش‌های موجود برای حل مشکل بایوس کامپیوتر، تغییر ترتیب درایوهای بوت شدن کامپیوتر است. چرا که گاهی مشکل بایوس کامپیوتر به دلیل ترتیب درایو بوت کامپیوتر به وجود می­آید که برای برطرف کردن آن بهتر است ترتیب درایوها را تغییر دهید. برای تغییر ترتیب درایو بوت شدن کامپیوتر به روش زیر عمل کنید.

– بر روی استارت کلیک کنید.

– از سمت راست بر روی منوی شات دان کامپیوتر کلیک کنید.

– سیستم را ری استارت کنید.

– بعد از ری استارت شدن سیستم، کلیدی را فشار دهید تا وارد صفحه بایوس و یا فریم وی UEFI شوید.

– مانند شکل زیر ترتیب بوت شدن درایوها را تغییر دهید و سپس تغییرات ایجاد شده را ذخیره کنید.

به این ترتیب می‌توانید مشکل بایوس کامپیوتر را برطرف کنید.

مشکل بایوس کامپیوتر یکی از مشکلاتی است که در صورت رخ  دادن برای هر کسی نگران کننده است. با این حال، این مشکل گاهی برای برخی از افراد به وجود می­‌آید و سبب نگرانی و ناراحتی افراد می­‌شود. در حالی که با مطالعه و بررسی مشکل بایوس کامپیوتر می­توان در بسیاری از مواقع در صورت مواجه شدن با این گونه مشکلات آن را بر طرف کرد و نگران آن نبود. اگر چه برای بررسی و بر طرف کردن مشکل بایوس کامیپوتر بهتر است از متخصص و تعمیرکار مجرب کامپیوتر کمک بگیرید و خودتان دست به کار نشوید چرا که احتمال دارد، مشکل بایوس کامپیوتر را بدتر کنید.

منبع:
informit.com
errorteck.com
howtogeek.com